Koe­nis BV, Cono en melk­vee­hou­ders heb­ben el­kaar ge­von­den in een bij­zon­der pro­ject. Doel is de pro­duc­tie van na­tuur­lij­ke kaas, zon­der ge­ne­tisch ge­ma­ni­pu­leer­de grond­stof­fen erin. Gemanipuleerde stoffen in het voedselpakket roepen weerstand op bij de consument. Die is bereid meer te betalen voor eerlijke zuivel. Voederbedrijf Koenis, veehouders en Cono zien daar nu serieus brood in.

Koe­nis Dier­voe­ders BV uit Op­meer heeft als le­ve­ran­cier van koei­en­voer sa­men met Cono het voor­touw ge­no­men en hier­voor on­langs het VLOG-cer­ti­fi­caat ge­kre­gen. VLOG staat voor Ver­band Le­bens­mit­tel Ohne Gen­tech­nik. Een se­lect aan­tal vee­hou­ders uit War­men­hui­zen, Span­broek en de Scher­mer heeft be­slo­ten kracht­voer af te ne­men dat vol­le­dig vrij is van ge­ne­tisch ge­mo­di­fi­ceer­de (GMO) grond­stof­fen. De GMO-vrije melk die vee­hou­ders ver­vol­gens aan zui­vel­fa­briek Cono in de Beem­ster le­ve­ren, biedt zo­doen­de de grond­stof voor kaas op hon­derd pro­cent GMO-vrije ba­sis. 

Af­zet­ge­bied

Daar blijkt vol­gens Lex Koe­nis in Duits­land een gro­te markt voor te zijn. "Melk­vee­hou­ders en con­su­men­ten be­trek­ken as­pec­ten als duur­zaam­heid steeds meer bij hun be­slis­sing bij het doen van aan­ko­pen", zegt Koe­nis. „Ook door de cen­tra­le lig­ging in Noord-Hol­land zit­ten we mid­den in ons af­zet­ge­bied heel dicht bij de klant.” Vol­gens zijn col­le­ga Bas­ti­aan Hou­ten­bos speelt Koe­nis BV in op toe­kom­sti­ge ont­wik­ke­lin­gen. "Co­no creëert hier­mee ex­tra markt en een groep vee­hou­ders ziet op deze ma­nier kan­sen de melk te ver­waar­den. Ons be­drijf is flexi­bel ge­noeg om aan die spe­ci­fie­ke vraag te vol­doen. Elke klant krijgt in prin­ci­pe nu al een unie­ke ei­gen kracht­voer aan­ge­le­verd dat wij hier in Op­meer sa­men­stel­len.” Uit in­ter­na­ti­o­naal on­der­zoek blijkt dat steeds meer con­su­men­ten ex­tra wil­len be­ta­len voor 'eer­lijk voed­sel' zon­der kunst­ma­tig (be­werk­te) pro­duc­ten erin. "Daar­bij is het par­ti­ci­pe­ren in deze pi­lot heel goed voor de con­ti­nuï­teit van je be­drijf. Er lig­gen kan­sen als je je als be­drijf open­stelt voor ver­nieu­win­gen en dat is iets waar we mee be­zig zijn", weet Bas­ti­aan, die een krat vol grond­stof­fen op ta­fel heeft ge­zet. 

So­ja­schroot

Elke maat­be­ker be­vat in­gre­diën­ten waar­mee zij hier brok sa­men­stel­len voor vee­hou­ders. Zo­als mais, gerst, tar­we, lu­pi­nen en lijn­zaad. Daar­naast wor­den in meng­voer grond­stof­fen ge­bruikt zo­als bij­pro­duc­ten uit de 'hu­ma­ne voed­sel­ke­ten', zo­als so­ja­schroot, so­ja­hul­len, mais­glu­ten en bie­ten­pulp. "Hier is eerst olie, zet­meel en sui­ker ont­trok­ken voor de hu­ma­ne voe­ding. Wat over­blijft, zijn de goed ver­teer­ba­re ve­zels en ei­wit­bron­nen waar een koe veel mee kan”, zegt me­de­wer­ker Frank Dui­ven­voor­den. „In een aan­tal Ame­ri­kaan­se pro­duc­ten is aan het DNA-ma­te­ri­aal ge­sleu­teld, die zijn dus ge­ne­tisch ge­ma­ni­pu­leerd. Wij ha­len deze grond­stof­fen er­uit en ge­brui­ken hier Eu­ro­pe­se grond­stof­fen voor. Naast het voor­ko­men van ver­sle­ping en een zeer goe­de tra­ceer­baar­heid van grond­stof­fen le­vert dat ons het VLOG-cer­ti­fi­caat op. Hier wordt heel kri­tisch op ge­con­tro­leerd.” Koe­nis is een van de eer­ste voe­der­be­drij­ven in Ne­der­land die het VLOG-cer­ti­fi­caat in de wacht heeft ge­sleept. „Dat kun­nen we waar­ma­ken door­dat we flexi­bel ope­re­ren. We hoe­ven geen reus­ach­ti­ge in­ves­te­rin­gen te doen om aan de ei­sen te vol­doen", zegt Dui­ven­voor­den.

Wei­de­gang

Boe­ren op hun beurt zijn blij dat zij kun­nen par­ti­ci­pe­ren in dit bij­zon­de­re pro­ject. Zo­als melk­vee­hou­der Cees Ruy­ter uit War­men­hui­zen, die prin­ci­pi­eel aan wei­de­gang doet. Bij hem lo­pen de koei­en bui­ten, als ze dat wil­len. „Als je de mo­ge­lijk­heid hebt, dan is dat veel mooi­er.” Ruy­ter be­schouwt GMO-voed­sel 'toch als een ver­snel­de ver­e­de­ling'. „Ik sta er wel voor open aan dit pro­ject mee te doen, want je moet op een ge­ge­ven mo­ment met de markt mee­be­we­gen. Het gras dat mijn koei­en eten, is ook GMO-vrij. Net als de pro­duc­ten die in ons land groei­en. Dan is de drem­pel om aan deze proef mee te doen van­zelf ook niet zo groot meer. Toen de Cono boe­ren zocht, be­sloot ik daar­om mee te doen. Er lig­gen toch weer nieu­we kan­sen.”

Speer­pun­ten

Voor het in West­beem­ster ge­ves­tig­de Cono die­nen zich even­eens kan­sen aan, zegt ma­na­ger duur­zaam­heid Griets­je Hoeks­tra. „Wij zijn deze pi­lot ge­start om­dat we er­va­ring wil­len op­doen met de Duit­se GMO-vrije stan­daard VLOG. Met name Duit­se con­su­men­ten hech­ten waar­de aan GMO-vrij. Zij zien het als een on­der­deel van duur­zaam­heid en dier­wel­zijn. Deze pi­lot past goed bij onze vi­sie en stra­te­gie. Ge­zond voer voor ge­zon­de koei­en.”

Vol­gens Hoeks­tra ligt ’de fo­cus in eer­ste in­stan­tie op Noord-Hol­land­se wei­de­melk', om­dat deze pro­vin­cie wel­licht de spring­plank biedt naar ver­sprei­ding van de proef. „Wij zien een ge­wel­di­ge kans om met onze mooie Noord-Hol­land­se wei­de­be­drij­ven een eer­ste stap naar vol­le­dig GMO-vrije zui­vel te zet­ten. Dat be­te­kent dat er ge­ga­ran­deerd geen ge­ne­tisch ge­mo­di­fi­ceer­de grond­stof­fen in het voer zul­len zit­ten.” Wat on­ge­twij­feld mee­speelt is dat deel­ne­men­de vee­hou­ders van Cono een cent per ki­lo­gram ge­le­ver­de melk ex­tra ont­van­gen. Dit ter com­pen­sa­tie van de ex­tra voer­kos­ten die zij ma­ken. Al met al nog geen vet­pot, stel­len de boe­ren op hun beurt, maar het gaat óók om het prin­ci­pe.

Door: Coen van de Luitgaarden  NHD 11 augustus 2017

FOTO HENK DE WEERD: Bastiaan Houtenbos van Koenis BV in Spanbroek toont de ingrediënten die het bedrijf in veevoeder verwerkt. ,,We staan dicht bij de klant.’’

Meer nieuws

Erna Steenhuis

Greenportret: Erna Steenhuis

Met Erna’s achtergrond in management, marketing en communicatie weet ze niet alleen áchter de...

FICA Summer Event 2021

Groen gebak, Aahminozuren!, Bean me Up, Pulp Vision en "Groenten en Cressen: Het medicijn...

Inschrijving BBL opleiding Food Process & Quality geopend

Vorig schooljaar is het Clusius College gestart met de BBL opleiding Food Process & Quality...